วันที่ 5-7 เมษายน 2569 ประเทศฝรั่งเศสเป็นเจ้าภาพจัดงาน “One Health Summit” หรือ “การประชุมสุดยอดว่าด้วยเรื่องสุขภาพหนึ่งเดียว” เนื่องในโอกาสวันอนามัยโลก (World Health Day) และในวาระการดำรงตำแหน่งประธานกลุ่มประเทศ G7 ณ เมืองลียง ประเทศฝรั่งเศส โดยมีนานาประเทศเเละองค์กรที่ทำงานขับเคลื่อนด้านสุขภาพจากทั่วโลกเข้าร่วม
การประชุมสุดยอดข้างต้น จัดขึ้นเพื่อสนับสนุนการใช้เเนวทางเรื่อง “One Health” หรือ “สุขภาพหนึ่งเดียว” ส่งเสริมสุขภาพระดับโลกทั้งในคน สัตว์ เเละสิ่งเเวดล้อม รวมถึงประเด็นความมั่นคงทางอาหาร โดยมุ่งมั่นที่จะผลักดันให้เกิดการเร่งรัดผ่านการส่งเสริมความร่วมมือระหว่างประเทศ ความเป็นหุ้นส่วนทางวิทยาศาสตร์ระดับโลก เเละเเนวปฏิบัติที่ก่อผลเเละใช้ได้จริงในการสร้างความเข้มเเข็งแก่ความมั่นคงด้านสุขภาพ (health security) ที่ครอบคลุมถึงคน สัตว์ เเละสิ่งเเวดล้อม
António Guterres เลขาธิการสหประชาชาติ กล่าวว่า “สุขภาพหนึ่งเดียว ซึ่งเป็นเเนวทางที่วางอยู่บนฐานของวิทยาศาสตร์ การป้องกัน เเละความเป็นอันหนึ่งอันเดียวกันนั้นมีความสำคัญอย่างมากสำหรับความอยู่รอดปลอดภัยร่วม เเละยังเป็นทรัพยากรที่มีค่ายิ่งใหญ่ของเราในการลดความเสี่ยงก่อนที่มันจะกลายเป็นวิกฤติ”
การถกสนทนาระหว่างผู้ร่วมประชุมจัดขึ้นภายใต้ธีมประเด็นที่หลากหลาย ทั้งระบบอาหารที่ยั่งยืน แหล่งกักเก็บโรคสัตว์สู่คนและพาหะนำโรค การรับเเละสัมผัสมลพิษ เเละการรับมือกับการดื้อยาต้านจุลชีพ โดยได้มีการตกลงความร่วมมือ โครงการวิจัย เเละโครงการริเริ่มที่ก่อผลกระทบสูงหลายโครงการ เช่น
- เครือข่ายสถาบันความร่วมมือระดับโลกขององค์การอนามัยโลกด้าน “สุขภาพหนึ่งเดียว” ซึ่งถูกออกแบบมาเพื่อระดมความเชี่ยวชาญจากหลากหลายสาขาวิชา เเละสนับสนุนการประสานงานกับประเทศต่าง ๆ ให้เข้มเเข็งมากขึ้น
- ประกาศของ One Health Quadripartite หรือพันธมิตรด้านสุขภาพหนึ่งเดียว 4 ภาคส่วน ซึ่งประกอบด้วย องค์การอาหารและเกษตรแห่งสหประชาชาติ (FAO) โครงการสิ่งเเวดล้อมเเห่งสหประชาชาติ (UNEP) องค์การอนามัยโลก (WHO) เเละองค์การสุขภาพสัตว์โลก (WOAH) ให้มีการขยายขอบเขตเเละกรอบเวลาของ One Health High-Level Expert Panel (OHHLEP) ซึ่งเป็นคณะกรรมการผู้เชี่ยวชาญระดับสูงด้านสุขภาพหนึ่งเดียว โดยให้มีแผนระยะใหม่ (2570 – 2572) เพื่อหนุนเสริมบทบาทในการกำหนดวาระการวิจัยระดับโลก สนับสนุนแผนปฏิบัติการร่วมด้านสุขภาพหนึ่งเดียว (One Health Joint Plan of Action) เเละขับเคลื่อนการสนับสนุนระดับสูงที่อิงหลักวิทยาศาสตร์และหลักฐาน
- WHO WOAH เเละ สถาบันปาสเตอร์ (Institut Pasteur) เผยเเพร่โครงการริเริ่มระดับโลกครั้งใหม่เพื่อขจัดการตายของมนุษย์อันเนื่องจากโรคพิษสุนัขบ้าภายในปี 2573
- WHO เเละหน่วยงานพันธมิตร 4 ภาคส่วน นำเสนอ “กรอบยุทธศาสตร์ใหม่เพื่อความร่วมมือในการจัดการโรคไข้หวัดนก”
- Global One Health Diagnostics Access Compact ที่ประกาศโดยพันธมิตรนานาชาติกว่า 20 ราย มุ่งเป้าขยายการเข้าถึงการวินิจฉัยโรค เสริมสร้างการตรวจจับตั้งแต่เนิ่น ๆ และการเฝ้าระวังที่ดีขึ้น รวมถึงปรับปรุงการตอบสนองต่อภัยคุกคามที่มีอยู่และที่เกิดขึ้นใหม่ในด้านสุขภาพของมนุษย์ สัตว์ และสิ่งแวดล้อม
ทั้งนี้ นอกจากการเป็นหนึ่งในผู้นำในการประสานความร่วมมือด้านสุขภาพหนึ่งเดียวระดับโลกแล้ว ฝรั่งเศสยังมีความร่วมมือกับไทยโดยตรงในการผลักดันเรื่องนี้ โดยหนึ่งในโครงการที่สำคัญคือ โครงการ ASAMCO ภายใต้แผนงานพหุประเทศ PREACTS (PREzode in ACTion in the global South) ซึ่งได้รับงบประมาณสนับสนุนจากสำนักงานเพื่อการพัฒนาแห่งฝรั่งเศส (AFD)และประสานงานโดยสถาบันวิจัยเพื่อการพัฒนา (IRD) ร่วมกับการสนับสนุนจากศูนย์วิจัยวิทยาศาสตร์แห่งชาติฝรั่งเศส (CNRS) โดยมุ่งเน้นการพัฒนาแนวทางและนวัตกรรมในการป้องกันการแพร่ระบาดของโรคอุบัติใหม่จากสัตว์สู่คนในไทยและลาว
● อ่านข่าวและบทความที่เกี่ยวข้อง
– โลกกำลังเดินหน้าด้วย ‘One Health’ เชื่อมความหลากหลายทางชีวภาพ สภาพภูมิอากาศ และ Nature-based Solutions
– ไทยรั้งอันดับ 5 ของโลก ประเทศที่มีความมั่นคงทางสุขภาพ จากดัชนี Global Health Security Index (GHS) ปี 2021
– SDG Insights | Health Promotion – แนวคิดที่เข้ามาเปลี่ยนวิธีทำงานในวงการสาธารณสุขไทย
– AI สามารถคาดความเชื่อมโยงของไวรัส-สัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม ซึ่งจะช่วยลดการระบาดของโรคสัตว์สู่คน (ในอนาคต) ได้
ประเด็นดังกล่าวเกี่ยวข้องกับ
#SDG2 ยุติความหิวโหย
– (2.4) สร้างหลักประกันว่าจะมีระบบการผลิตอาหารที่ยั่งยืนและดำเนินการตามแนวปฏิบัติทางการเกษตรที่มีภูมิคุ้มกันที่จะเพิ่มผลิตภาพและการผลิต ซึ่งจะช่วยรักษาระบบนิเวศ เสริมขีดความสามารถในการปรับตัวต่อการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ ภาวะอากาศรุนแรง ภัยแล้ง อุทกภัย และภัยพิบัติอื่น ๆ และจะช่วยพัฒนาคุณภาพของดินและที่ดินอย่างต่อเนื่อง ภายในปี พ.ศ. 2573
#SDG3 สุขภาพและความเป็นอยู่ที่ดี
– (3.3) ยุติการแพร่กระจายของเอดส์ วัณโรค มาลาเรีย และโรคเขตร้อนที่ถูกละเลย และต่อสู้กับโรคตับอักเสบ โรคติดต่อทางน้ำและโรคติดต่ออื่น ๆ ภายในปี พ.ศ. 2573
– (3.c) เพิ่มการใช้เงินสนับสนุนด้านสุขภาพ และการสรรหา การพัฒนา การฝึกฝน และการเก็บรักษากำลังคนด้านสุขภาพในประเทศกำลังพัฒนา โดยเฉพาะอย่างยิ่งในประเทศพัฒนาน้อยที่สุดและรัฐกำลังพัฒนาที่เป็นเกาะขนาดเล็ก
– (3.d) เสริมขีดความสามารถของทุกประเทศ โดยเฉพาะอย่างยิ่งประเทศกำลังพัฒนา ในด้านการแจ้งเตือนล่วงหน้า การลดความเสี่ยง และการบริหารจัดการความเสี่ยงด้านสุขภาพทั้งในระดับประเทศและระดับโลก
#SDG17 ความร่วมมือเพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืน
– (17.16) ยกระดับหุ้นส่วนความร่วมมือระดับโลกเพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืน โดยร่วมเติมเต็มโดยหุ้นส่วนความร่วมมือจากภาคส่วนที่หลากหลายซึ่งจะระดมและแบ่งปันความรู้ ความเชี่ยวชาญเทคโนโลยี และทรัพยากรทางการเงิน เพื่อจะสนับสนุนการบรรลุเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืนในทุกประเทศ โดยเฉพาะในประเทศกำลังพัฒนา
– (17.17) สนับสนุนและส่งเสริมหุ้นส่วนความร่วมมือระหว่างภาครัฐ ภาครัฐ-ภาคเอกชน และประชาสังคม สร้างบนประสบการณ์และกลยุทธ์ด้านทรัพยากรของหุ้นส่วน
เเหล่งที่มา
– France Convenes Summit to Accelerate Implementation of One Health Approach (IISD)
– ฝรั่งเศสเป็นเจ้าภาพจัดการประชุมสุดยอดสุขภาพหนึ่งเดียว (สถานเอกอัครราชทูตฝรั่งเศสประจำประเทศไทย)
