ในวาระการเตรียมความพร้อมสู่ การประชุมเวทีหารือระดับสูงทางการเมืองว่าด้วยการพัฒนาที่ยั่งยืน (High-Level Political Forum on Sustainable Development: HLPF) ประจำเดือนกรกฎาคมของทุกปี สำนักเลขาธิการสหประชาชาติ ได้เผยแพร่รายงานความก้าวหน้าของ ‘กรอบการดําเนินงานระยะ 10 ปี ว่าด้วยการบริโภคและการผลิตที่ยั่งยืน’ (10-Year Framework of Programmes on Sustainable Consumption and Production Patterns: 10YFP) ซึ่งจัดทำโดยโครงการสิ่งแวดล้อมแห่งสหประชาชาติ (UNEP)
รายงานฉบับดังกล่าว ได้อัปเดตความก้าวหน้าในการขับเคลื่อนกรอบ 10YFP ว่าด้วยการผลิตและการบริโภคอย่างยั่งยืน พร้อมนำเสนอสาระสำคัญและข้อเสนอเชิงนโยบายสำหรับผู้กำหนดนโยบาย ภายใต้กลไกการรายงานประจำปีของรัฐสมาชิกและผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย ครอบคลุมการดำเนินงานระหว่างเดือนมกราคม–ธันวาคม 2568 โดยรัฐสมาชิก 76 ประเทศและสหภาพยุโรปได้รายงานเครื่องมือนโยบายด้านการผลิตและการบริโภคอย่างยั่งยืน (SCP) รวม 616 รายการ โดย 86 รายการเป็นมาตรการใหม่หรือได้รับการปรับปรุงในปี 2568 เพิ่มขึ้นร้อยละ 14 จากรอบรายงานก่อนหน้า
นอกจากนี้ยังรายงานความก้าวหน้าในด้านต่าง ๆ เพื่อสนับสนุนการผลิตและการบริโภคอย่างยั่งยืน ครอบคลุมด้านการจัดซื้อจัดจ้างภาครัฐอย่างยั่งยืน การเร่งขับเคลื่อนเศรษฐกิจหมุนเวียนในภาคการก่อสร้างและสภาพแวดล้อมที่สร้างขึ้น ข้อมูลสำหรับผู้บริโภค วิถีชีวิตและการศึกษาที่ยั่งยืน ระบบอาหารที่ยั่งยืน และการท่องเที่ยวที่ยั่งยืน
รายงานได้นำเสนอประเด็นสำคัญต่อ HLPF และสมัชชาใหญ่แห่งสหประชาชาติ (UNGA) พิจารณา ดังนี้
- การจัดซื้อจัดจ้างภาครัฐอย่างยั่งยืนเป็นเครื่องมือเชิงปฏิบัติที่ช่วยปรับทิศทางตลาดและกระตุ้นให้ผู้ประกอบการตลอดห่วงโซ่อุปทานยกระดับมาตรฐานความยั่งยืน
- การเพิ่มความโปร่งใสและความน่าเชื่อถือของข้อมูลผลิตภัณฑ์ โดยเฉพาะผ่านเครื่องมือดิจิทัล จะช่วยสร้างตลาดที่เป็นธรรม โปร่งใส และแข่งขันได้
- การผนวกนำหลักการผลิตและการบริโภคอย่างยั่งยืนและเศรษฐกิจหมุนเวียนเข้ากับยุทธศาสตร์ด้านสภาพภูมิอากาศ แผนความหลากหลายทางชีวภาพ การปฏิรูปการจัดซื้อจัดจ้าง และวาระการปรับปรุงเศรษฐกิจ เริ่มแสดงให้เห็นผลประโยชน์ทั้งด้านสังคมและเศรษฐกิจอย่างชัดเจนมากขึ้น
- เมื่อพิจารณาร่วมกัน มีกลไกสามประการ ได้แก่ การใช้จ่ายภาครัฐอย่างมีประสิทธิภาพ ตลาดที่โปร่งใส และการผลิตและการบริโภคอย่างยั่งยืน ในฐานะแนวทางรับมือวิกฤตสิ่งแวดล้อมสามด้าน เมื่อทำงานร่วมกันจะช่วยให้กรอบ 10YFP สามารถสนับสนุนการพัฒนาที่รับผิดชอบและมีขีดความสามารถในการแข่งขันได้อย่างเป็นรูปธรรม
- จำเป็นต้องมีการลงทุนอย่างรับผิดชอบที่สอดคล้องกับหลักการผลิตและการบริโภคอย่างยั่งยืน และเศรษฐกิจหมุนเวียน ควบคู่กับการขยายความร่วมมือในวงกว้างขึ้น
สุดท้ายนี้ UNEP ทำหน้าที่เป็นสำนักเลขาธิการของกรอบ 10YFP โดยการประชุม HLPF 2026 จะจัดขึ้นระหว่างวันที่ 7–15 กรกฎาคม ภายใต้หัวข้อ “การดำเนินการเชิงระบบ เป็นธรรม สร้างสรรค์ และบูรณาการ เพื่อขับเคลื่อนวาระการพัฒนาที่ยั่งยืน 2030 และ SDGs สู่อนาคตที่ยั่งยืนสำหรับทุกคน” ผู้สนใจสามารถอ่านรายงานความก้าวหน้าของกรอบการดำเนินงาน 10YFP ฉบับเต็มได้ที่ รายงานความก้าวหน้าของกรอบการดำเนินงาน 10YFP
● อ่านข่าวและบทความที่เกี่ยวข้อง
– รายงานความก้าวหน้า 10YFP เรียกร้องให้เพิ่มการลงทุนและเอาจริงเอาจังกับ ‘เศรษฐกิจหมุนเวียน’ เพื่อขับเคลื่อนการบริโภคและผลิตที่ยั่งยืน
– ผู้บริโภคสหรัฐฯ หลีกเลี่ยงอาหารที่มีชื่อส่วนผสมคล้ายสารเคมี เพราะไม่มั่นใจในการยืนยันความปลอดภัยด้านอาหารโดย FDA
– Kubé ธุรกิจเพื่อสังคมที่ผลิตไอศกรีมทำจากหัวกะทิ ส่งเสริม Food Justice ให้กับผู้ผลิตท้องถิ่น ผู้บริโภค และสิ่งแวดล้อมอย่างยั่งยืน
– สภาองค์กรของผู้บริโภคยื่นร่างกฎหมาย 3 ฉบับต่อ ส.ส. หวังยกระดับการปกป้องผู้บริโภคให้ครอบคลุมและทันยุคสมัย
ประเด็นดังกล่าวเกี่ยวข้องกับ
#SDG12 การผลิตและการบริโภคที่ยั่งยืน
– (12.1) ดำเนินการให้เป็นผลตามกรอบระยะ 10 ปีของแผนงานว่าด้วยแบบแผนการผลิตและการบริโภคที่ยั่งยืน ทุกประเทศนำไปปฏิบัติโดยประเทศที่พัฒนาแล้วเป็นผู้นำ โดยคำนึงถึงการพัฒนาและขีดความสามารถของประเทศกำลังพัฒนา
– (12.2) บรรลุการจัดการที่ยั่งยืนและการใช้ทรัพยากรธรรมชาติอย่างมีประสิทธิภาพ ภายในปี พ.ศ. 2573
– (12.6) สนับสนุนให้บริษัท โดยเฉพาะบริษัทข้ามชาติและบริษัทขนาดใหญ่ รับแนวปฏิบัติที่ยั่งยืนไปใช้ และบูรณาการข้อมูลด้านความยั่งยืนไว้ในรอบการรายงานของบริษัทเหล่านั้น
#SDG16 ความสงบสุข ยุติธรรม และสถาบันเข้มแข็ง
– (16.6) พัฒนาสถาบันที่มีประสิทธิผล มีความรับผิดชอบ และโปร่งใสในทุกระดับ
– (16.7) สร้างหลักประกันว่าจะมีกระบวนการตัดสินใจที่มีความรับผิดชอบ ครอบคลุม มีส่วนร่วม และมีความเป็นตัวแทนที่ดี ในทุกระดับการตัดสินใจ
#SDG17 ความร่วมมือเพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืน
– ( 17.17) สนับสนุนและส่งเสริมหุ้นส่วนความร่วมมือระหว่างภาครัฐ ภาครัฐ-ภาคเอกชน และประชาสังคม สร้างบนประสบการณ์และกลยุทธ์ด้านทรัพยากรของหุ้นส่วน
แหล่งที่มา : UNEP Updates on Sustainable Consumption and Production Trends (IISD)
